Haber

Kürdistan’da birçok ihlal yaşanırken oy kullanma işlemi sona erdi


Kürdistan’da asker, polis ve korucu baskısına rağmen halk oy kullanmak için sandıklara aktı. Sabah 07.00’da başlayan oy kullanma işlemi sona erdi. Kürt kentlerinde AKP’liler halkı açık oy kullanmaya zorladı. İki merkezde de kadınları oyları gasp edildi

Kürdistan kentlerinde oy verme işlemi 07.00’da başladı. Halk asker, polis ve korucu baskısına rağmen, oy kullanmak için akın akın sandığa gitti. Kürdistan’da oy verme işlemi saat 16.00’da sona erdi.

Uluslararası gözlemci heyet engellendi

İtalya’dan Êlih’e (Batman) gelen ve oy kullanımını izlemek isteyen 3 kişilik gözlemci heyetin içerisinde yer alan uluslararası gözlemci Lorena Lacalle polisler tarafından engellendi. Heyet engellemenin ardından HDP’nin merkez seçim lokaline geçti. Kozluk’un Oyuktaş (Baştirme) köyünde ise 375 seçmeni olan 103 nolu sandıkta görevli olan Selahattin Mutlu, köyün muhtarı ve jandarma tarafından darp edildi. Sandık görevlisinin çıkarılmasının ardından köydeki oyların toplu biçimde “Evet” olarak kullanıldığı ileri sürüldü. Batman Atatürk Anadolu Lisesi’nde seçmenler okul bahçesinde zırhlı araç ve asker bulunması nedeniyle oy veremedikleri söylemeleri üzerine HDP Milletvekili Mehmet Ali Aslan ile DBP İl Eşbaşkanı Abdulbari Karaağaç okula giderek askerlerden zırhlı aracın çekilmesini istedi. Askerler bu konuda hiçbir şey yapamayacaklarını söyleyince, tutanak tutuldu.

Hezex’de muhtar halkın yerine oy kullandı

Şirnex’ın Hezex (İdil) ilçesi Alakamış Köyü Muhtarı A.İ.’nin birçok yurttaşın kimliğini alarak yerlerine oy kullandığı iddia edildi. Köyde ikamet eden ancak güvenlik nedeniyle ismini vermek istemeyen bir kadın, muhtar ile korucuların birçok aileyi sandık başında “Evet” oyu vermeleri için tehdit ettiğini belirtti. Köydeki son duruma ilişkin şunlar aktardı: “Sandık başına gitmeyenlerin kimliklerini toplayıp onlar yerine oy kullanıyorlar. Muhtar ve korucu yakınları sandık başında duruyor. Oy kullanmaya giden kişiler muhtara kimliklerini teslim ediyor ve muhtar onların yerlerine oy kullanıyor. Bunlara müdahale eden kimse de yok. Ben sandık başına gitmedim. Benim kimliğimi de babamdan alarak yerime oy kullanmışlar.”

Korucular eşlerinin yerine oy kullandı

Amed Sûr’a bağlı Pınardüzü (Cirnêkê) köyünde korucuların, eşlerinin yerine oy kullanmak istemesi üzerine sandıklar geç kuruldu. Sûr’da eşlerinin yerine kendilerinin oy kullanacağını belirten koruculara, HDP’li sandık görevlileri izin vermedi. Görevliler, kadınların sandık başına gelip oylarını kullanması gerektiğini belirtti. 120 seçmenin bulunduğu köyde, 1 Kasım 2015’teki genel seçimlerde HDP 92, AKP 8 oy almıştı.

Kadınların sandığa gelmesini engellediler

Agirî’nin Zêdkan (Eleşkirt) ilçesi Pirabat köyünde köyünde kadınların sandığa gitmesi muhtar ve korucular tarafından engellendi. Dün köyde bir yurttaşın taziyesine katılan bölgedeki korucu ve köy muhtarının, erkeklere “Yarın sandığa kadınlar gelmesin. Gelirken eşlerinizi getirmeyin” diyerek, kadınların oy kullanmasını engellediği belirtildi. Bugün oy verme işlemi için sandığa giden erkeklerin eşlerinin yerine “Evet” oyu kullandığı iddia edildi. Toprakkale Köyü’nde de 1083’nolu sandıkta halka zorla açık oy kullandırıldığı iddia edildi. Kentte, Konuktepe ve Tutax (Tutak) ilçesine bağlı Tüzünöz köyünde muhtarların yurttaşları açık oy kullanmaya zorladığı belirtildi.

Sandıklar sessiz sedasız taşındı

Dersim’de oy pusulaları ‘güvenlik’ gerekçesiyle helikopter ile taşındı. Amed’in Pasûr (Kulp) ilçesinde bazı köylerin sandıkları seçmenlere haber verilmeden karakol olan köylere taşındı. Köylüler, sabah oy kullanmaya gittiklerinde durumu öğrendi. İlçe Seçim Kurulu yetkilileri, durumdan muhtarları daha önceden haberdar ettiklerini iddia etti ve sorunun muhtarların köylüleri haberdar etmemesinden kaynaklandığını söyledi.

Sûr’da sandıklar zabıta binasına taşındı

Amed’in Sûr İlçesi’nde yasaklı 6 mahallede 45 sandıkta kayıtlı olan seçmenlerin bazılarının sandıkların taşınması nedeniyle yanlış okullara gittikleri görüldü. Seçmenlerin saat 13.00 itibariyle yaklaşık yüzde 50 oranında oy kullandığı tespit edildi. Sur İlçe Seçim Kurulu tarafından alınan karara göre, Cevat Yılmaz, Cevat Paşa, Dabanoğlu, Fatih Paşa, Hasırlı ve Savaş mahallelerinde yaşayanlar, yine Sûr İlçesi’ndeki başka merkezlerde kurulan sandıklarda oy kullandı. Alınan karar gereği, sokağa çıkma yasağının halen sürdüğü Cevat Yılmaz Mahallesi’ndeki 7, Cevat Paşa Mahallesi’ndeki 6, Dabanoğlu Mahallesi’ndeki 7, Fatih Paşa Mahallesi’ndeki 10, Hasırlı Mahallesi’ndeki 10 ve Savaş Mahallesi’ndeki 5 sandık olmak üzere toplam 45 sandık, yasağın olmadığı Sûr’un diğer mahallelerinde bulunan okullar ve Behram Paşa Konağı, Sur Kaymakamlığı Aile Destek Merkezi ve Sur Zabıta Binası’na taşındı.

Yoğun baskıya rağmen seçmenler oylarını kullanıyor

Öte yandan Şirnex’ın Cizîr (Cizre) ilçesinde referanduma katılım oranı yüksek. Kadın ve gençlerin yoğun ilgisi var. Okul çevrelerinde ve içerisinde yoğun baskı yapılırken seçmenler üst aramasından geçirildikten sonra okul binalarına alınıyor.

Amed’de sandık görevlileri dışarı çıkarılıyor

Amed’in Bağlar ilçesinde İBB Kiptaş Meslek Tercih Lisesi’nde HDP’li okul sorumluları ve sandık görevlilerinin polisler tarafından dışarı çıkarıldığı öğrenildi. Molla Gürhani İlkokulu’nda ise müşahitlerin içeri alınmadığı bildirilirken, Karacadağ İmam Hatip Lisesi ve Milli Eğitim Vakfı İlkokulu’nda sandık görevlilerinin dışarı çıkarıldığı bildirildi. Mesut Yılmaz Ortaokulu’nda da HDP’nin müşahit kartlarının elle yazıldığı iddia edilerek müşahitler dışarı çıkarıldı. Amed Talaytepe’deki Mehmet Akif Ersoy İlkokulu’nda HDP ve DBP’li okul sorumluları Haygül Aktaş ve Rojin Şeker gözaltına alındı.

Muhtar seçmen yerine oy kullanıyor

Çermug’da (Çermik) Alabuğday Köyü’nde AKP’li muhtar Hacı Çelik askeriye ile birlikte köylüleri oy kullanma yerine sokmuyor. Sadece imza attırıp evlerine gönderiyor, yerlerine muhtar açık oy kullanıyor.

Çadırlarda oy kullandılar

Semsûr’un (Adıyaman) Samsat ilçesinde meydana gelen 5.5 büyüklüğündeki depremin ardından seçmenler oy kullanmaya başladı. Depremin ardından, ilçe sakinleri kurulan çadırlara yerleştirildi, eğitimler de okula dönüştürülen çadırlarda görülmeye başladı. 5 bin 74 seçmenin oy kullanacağı Samsat’ta, bugün 26 sandık eğitim verilen çadırlarda kuruldu. Depremzede seçmenler de saat 07.00’den itibaren çadırlara girdi ve buradaki görevlilerin kimliklerini kontrol etmelerinin ardından referandum için oylarını kullandı.

52 oy pusulası eksik çıktı

Dîlok’ta (Antep) AKP’liler açık oy kullandı. Nurdağı ilçesine bağlı Mesthöyük Mahallesi’nde “Evet” tercihli açık oy kullanımı görüntülere yansıdı. Şehitkamil ilçesi Kayaönü Mahallesi’nde bulunan Şehit Nafi Çevik Ortaokulu’nda ise, AKP ve CHP’li sandık görevlileri arasında kısa süreli gerginlik yaşandı. Aynı okulda bulunan 2171 numaralı sandıkta 52 oy pusulası eksik olduğu ortaya çıktı. Sandığa giden HDP avukatları eksik çıkan pusulalara ilişkin tutanak tuttu.

Gözlemci engellendi

Êlîh’te (Batman) oy kullanımını izlemek isteyen uluslararası gözlemci Lorena Lacalle polisler tarafından engellendi.

İki görevli gözaltına alındı

Mêrdîn’in Qoser (Kızıltepe) ilçesinde HDP’li iki sandık görevlisi gözaltına alındı. Mêrdîn’in Midyad ilçesi Sarıköy’de açık oy kullanıldığı öğrenildi. “Sokağa çıkma yasağı” ilan edilerek köylülerin katledildiği Nisêbîn’in Xerabê Bava köyünde halk asker ve korucu baskısı altında oylarını kullanıyor.

Sandıklar taşındı, müşahitler zorla çıkarıldı

Wan’ın Qelqelî (Özalp) ilçesindeki 3 Nisan Ortaokulu’nda ilçe emniyet amiri, HDP görevlisini okul dışına çıkarttı. Erdîş (Erciş) ilçesinde ilçe seçim kuruluna sandıkların taşınması kararı iptal edilmesine rağmen Görüşlü köyündeki sandıkları taşıdı. HDP görevlileri ilçe seçim kuruluna itiraz etmesine rağmen yeni bir karar ile sandıkların taşındığı cevabı verildi. Erek TOKİ İlkokulu’nda da HDP’li müşahitler okul alanından zorla çıkartılıyor.

Tüm pusulalara ‘evet’ mührü bastı

Riha’nın (Urfa) Serê Kanî (Ceylanpınar) ilçesine bağlı Şavato köyünde darp edilerek okuldan çıkarılan HDP’li müşahitler, köyden de çıkarıldı. Sol haber sitesinde yer alan habere göre Eyyübiye ilçesinde çekildiği ileri sürülen bir videoda, mührü eline alan bir kişi tüm pusulalarda “evet”e mührü basıyor.

Oy torbalarını askerler taşıdı

Sêrt (Siirt) Bedlîs (Bitlis) ve Amed’de bazı yerleşim yerlerine seçim görevlileri ve içinde oy pusulası bulunan torbalar, ‘güvenlik’ gerekçe gösterilerek askeri helikopterle taşındı.

Sandık görevlisine saldırı

Erzerom’un Xoresan (Horasan) ilçesindeki Fatih İlkokulu’nda HDP’li sandık görevlisi Mukadder Yıldız, 7 kişilik AKP’li bir grup tarafından saldırıya uğradı.

Muhtar kabinden 5 zarfla çıktı

Muş’un Mixakom (Çatbaşı) köyünde bir köylü ile oy kullanma kabinine giren muhtar Mehmet Koçlardan, 5 zarf ile kabinden çıktı. AKP’ye yakınlığı ile bilinen Koçlardan’a eşlik eden şahıs, hiçbir müdahalede bulunmayan sandık görevlilerinin gözleri önünde sağ elinde tuttuğu 5 zarfı teker teker sandığa attı.